Pour vous chauffer

Een collectie elektrische kachels


Inventa / Inventum 'Jaarbeurskachel' (NL)

Respect voor dit fragiele, primitieve kacheltje, dat in zijn eentje de doorbraak van de straalkachel in Nederland heeft bewerkstelligd. In 1917 verkreeg Inventum uit De Bilt, dat op dat moment nog Inventa heette, na een competitie met gas-, olie- en kolenkachels, de opdracht tot verwarming van de houten paviljoens van de eerste Jaarbeurs in Utrecht met 200 kacheltjes. Inventum heeft speciaal voor die Jaarbeurs dit kacheltje ontwikkeld. In die tijd bestonden er nog vrijwel uitsluitend lampenkachels, want geschikt weerstandsdraad voor open spiralen was nog maar net beschikbaar. Inventa was één van de eersten om met open draden op keramische elementen te experimenteren.

Het Jaarbeurskacheltje is nog tot in de jaren dertig in produktie gebleven, maar werd wel al snel aangepast aan nieuwe inzichten. Zo werden gestandaardiseerde gloeistaven met spiegels van latere Inventums toegepast en werd de veiligheid vergroot door een gesloten kast.

Bij dit exemplaar zijn de keramische elementen nog met de hand gevormd en kan je met je vingers zo de stroomdraden vastpakken. Het terugvinden van deze oer-variant is als het opgraven van een vuistbijl uit het stenen tijdperk: hij roept verwondering op door zijn onvolkomenheid, en bewondering omdat-ie toch al (en nog steeds) prima werkt.